1. Khách vào app không còn chỉ để mua — họ vào để xem rồi mới mua
Thảo Anh, 26 tuổi ở Hà Nội, kể với vietnam.vn rằng dù không có ý định mua gì, cô vẫn thường mở app thương mại điện tử để xem livestream và lướt video ngắn giới thiệu sản phẩm. Có buổi live vui, người bán hài hước và tương tác với người xem, cô xem liền mấy tiếng, rồi thỉnh thoảng thấy món hay hoặc giá hợp lý thì đặt mua. Thói quen này khác hẳn vài năm trước, khi cô chỉ mở app khi cần mua một món cụ thể, rồi tìm, so giá và đặt hàng.
Khảo sát năm 2025 của AnyMind Group cho thấy đây không phải thói quen của riêng một người. Video demo sản phẩm nhận được đánh giá tích cực từ 57% người tiêu dùng Việt ở giai đoạn cân nhắc mua, còn video của người có ảnh hưởng là 56%. Nói cách khác, trước khi quyết định bỏ tiền, khách muốn xem sản phẩm được dùng thật và nghe người khác kể về nó — chứ không chỉ đọc mô tả và so giá.
Thói quen mới này đang đổi cách shop bán hàng. Thay vì chỉ cạnh tranh bằng giá và chất lượng, doanh nghiệp ngày càng tập trung làm nội dung, giới thiệu sản phẩm và tương tác với khách để biến sự quan tâm thành đơn hàng. Các sàn cũng mở rộng theo hướng đó: video ngắn gắn giỏ hàng, livestream và tiếp thị liên kết cho phép khách xem hàng thật, học cách dùng và trò chuyện với người bán trước khi quyết định.
2. Số liệu Shopee quý III/2026: đơn qua live, video và affiliate tăng 52%
Theo báo cáo tăng trưởng kinh doanh quý III/2026 của Shopee mà vietnam.vn dẫn lại, tổng đơn hàng qua 3 kênh Live, Video và Affiliate tăng 52% so với cùng kỳ năm trước. Riêng Shopee Video tăng gần 80% về số đơn. Đây là mức tăng của cả một quý, không phải của một đợt sale — cho thấy nội dung và live đã thành kênh bán hàng thường xuyên, chứ không chỉ là kênh chạy theo sự kiện.
| Chỉ số quý III/2026 (Shopee, theo vietnam.vn) | Con số |
|---|---|
| Đơn qua Live, Video và Affiliate | Tăng 52% so với cùng kỳ |
| Đơn qua Shopee Video | Tăng gần 80% |
| Nhà bán mới mỗi tháng | Hơn 37.000 |
| Sản phẩm mới được đăng | Hơn 15 triệu |
| Tổng giá trị giao dịch của nhà bán | Tăng 45% |
| Người dùng mới | Tăng 70% so với năm trước |
Con số đáng chú ý nhất với shop nhỏ nằm ở 2 dòng cuối bảng: mỗi tháng có hơn 37.000 nhà bán mới và hơn 15 triệu sản phẩm mới. Nghĩa là khách vào sàn ngày càng đông, nhưng đối thủ cũng vào ngày càng nhanh — shop chỉ đăng sản phẩm mà không có video demo, không live và không làm tiếp thị liên kết sẽ chìm rất nhanh giữa 15 triệu món mới mỗi tháng.
3. TikTok Shop: video gắn giỏ tăng 45%, creator làm affiliate tăng 140%
Không chỉ Shopee, TikTok Shop cũng cho thấy cùng một hướng đi. Tại một hội nghị hồi tháng 7, nền tảng này cho biết số video ngắn gắn giỏ hàng tăng 45% trong năm 2025 so với năm trước, số creator làm tiếp thị liên kết tăng 140%, còn số creator tham gia livestream bán hàng tăng gấp đôi. Cả hai sàn đều đang nói cùng một điều: khách khám phá sản phẩm qua video và live, rồi mới mua — chứ không còn tìm kiếm rồi mua như trước.
Với shop nhỏ, đây là tin vừa mừng vừa lo. Mừng vì không cần ngân sách quảng cáo lớn cũng có thể được khách thấy, nếu video và live đủ hay. Lo vì cuộc chơi đã đổi: ai không làm nội dung thì gần như không có cửa được khách mới nhìn thấy, dù giá có rẻ hơn shop bên cạnh.
4. Thương hiệu làm gì: Nutifood soi xuất xứ, Deliz live tăng gần 40%
Bà Lê Thanh Diễm, quản lý thương mại điện tử của Nutifood, cho biết qua kinh doanh trên Shopee, công ty thấy người tiêu dùng ngày càng cân nhắc nhiều yếu tố cùng lúc: giá trị, độ tin cậy, tiện lợi và ngân sách. Với sản phẩm dinh dưỡng cho trẻ em, phụ huynh không chỉ quan tâm giá mà còn chủ động tìm hiểu xuất xứ, thành phần, thông tin dinh dưỡng và đối tượng sử dụng trước khi mua. Thông tin này lại đến với khách qua nhiều kênh — gian hàng chính hãng, video ngắn, livestream, nội dung của creator — nên doanh nghiệp phải giữ thông tin chính xác và nhất quán, nhất là công dụng, thành phần và đối tượng dùng phải dựa trên hồ sơ sản phẩm đã được phê duyệt, tránh nói quá hay gây hiểu lầm.
Ở ngành thời trang, thương hiệu Deliz cho biết khách quan tâm hơn tới việc tìm hiểu sản phẩm qua livestream và video ngắn, nhất là nội dung cho thấy chất liệu, kiểu dáng và cách phối đồ ngoài đời thật. Theo số liệu nội bộ của doanh nghiệp, doanh thu livestream trên Shopee trong tháng 9 tăng gần 40% so với tháng trước, nên Deliz sẽ tiếp tục livestream, làm video và hợp tác với creator trong mùa mua sắm cuối năm.
Theo dự báo mà các thương hiệu đưa ra trong bài gốc, video ngắn, livestream và trải nghiệm mua sắm cá nhân hóa sẽ tiếp tục thúc đẩy tỷ lệ chuyển đổi trong quý IV. Nhưng điều kiện đi kèm là shop phải nâng chất lượng vận hành trước mùa sale lớn 11/11 và 12/12 — vì live hay mà giao sai hàng, trả lời chậm hay hết hàng giữa phiên thì khách cũng bỏ đi.
5. AI live tăng vọt, nhưng thuê người live vẫn tốn 100.000–150.000 đồng/giờ
Khi video ngắn và livestream thành việc làm hằng ngày chứ không chỉ chạy theo đợt khuyến mãi, áp lực vận hành tăng lên — và một số nhà bán bắt đầu dùng AI để giảm tải. Theo Shopee, số nhà bán dùng app livestream AI tăng gấp 28 lần trong quý vừa rồi so với cùng kỳ, số phiên live dùng AI tăng gấp 45 lần, còn số đơn từ các phiên này tăng gấp 21 lần. AI live dùng người dẫn ảo, bối cảnh tùy chỉnh, kịch bản soạn sẵn, và hệ thống có thể trả lời câu hỏi của khách ngay trong lúc live.
Tuy vậy, live truyền thống vẫn tốn kém hơn nhiều shop tưởng. Chuyên gia thương mại điện tử Đỗ Quang Huy cho biết tổ chức một buổi live truyền thống thường tốn nhiều nguồn lực: chuẩn bị bối cảnh, thuê nhân sự, làm kịch bản, kiểm soát nội dung. Riêng chi phí thuê người livestream khoảng 100.000–150.000 đồng mỗi giờ, chưa tính đầu tư bối cảnh và chuẩn bị — và người bán còn phải kiểm soát nội dung trong lúc live để hạn chế lỗi ngoài dự kiến. Con số này khớp với mặt bằng lương giờ ghi trong các tin tuyển mẫu trên sàn Ver2Solution (70.000–200.000 đồng/giờ, phổ biến 80.000–150.000 đồng/giờ), xem thêm trong bài Tuyển mẫu livestream cho shop nhỏ: 7 bước thuê đúng người.
AI cũng đang được các sàn đưa vào việc thường ngày của nhà bán, như đăng sản phẩm, quản lý gian hàng và chăm sóc khách. Lazada có công cụ gợi ý tiêu đề, mô tả và ảnh cho nhà bán: theo số liệu nội bộ nền tảng, công cụ này giúp tiết kiệm trung bình 11 giờ làm việc, tăng lượt xem trang sản phẩm tới 180% trong 7 ngày và cải thiện tỷ lệ chuyển đổi khoảng 20%. Nhưng bài gốc cũng nhắc rõ: AI giúp giảm khối lượng và chi phí sản xuất nội dung, chứ không giải quyết được toàn bộ bài toán kinh doanh — shop vẫn phải đầu tư quảng cáo, giữ hàng tồn kho, chăm sóc khách, xử lý sau bán và tìm cách biến lượt xem thành đơn thật.
6. Shop nhỏ nên làm gì trước mùa sale 11/11 và 12/12?
Thứ nhất, đừng coi video và live là việc phụ làm khi rảnh — hãy xếp chúng vào lịch làm việc hằng tuần như xếp lịch nhập hàng. Khách đã quen mở app để xem rồi mới mua, nên shop nào không có gì để xem thì khách cũng không có lý do để dừng lại. Mỗi tuần làm 3–5 video ngắn demo 1 món chủ lực và 2–3 buổi live ngắn còn hiệu quả hơn một buổi live dài nhưng cả tháng mới có một lần.
Thứ hai, giữ chân khách bằng thông tin đúng và đủ, không phải bằng giảm giá sâu. Khách giờ so xuất xứ, thành phần, cách dùng và đánh giá thật trước khi so giá — nhất là với mỹ phẩm, đồ ăn, đồ cho trẻ em. Ghi rõ các thông tin này trong mô tả sản phẩm, nhắc lại trong live, và đừng để creator nói khác với những gì shop ghi trên gian hàng.
Thứ ba, tính kỹ chi phí trước khi thuê người live hay dùng AI live. Thuê người live tốn 100.000–150.000 đồng/giờ cộng bối cảnh và kịch bản; AI live tiết kiệm nhân sự nhưng shop vẫn phải giám sát nội dung và tự chịu trách nhiệm về tỷ lệ chuyển đổi. Dù chọn cách nào, shop cũng nên thử 1–2 buổi, đo mắt xem và đơn chốt rồi mới nhân rộng — đừng ký dài hạn ngay từ buổi đầu.