EU thu thêm phí với hàng Temu, Shein từ 01/11: shop nhập hàng Trung Quốc cần biết

1. Thay đổi gì, từ khi nào: thuế 3 euro từ tháng 7, thêm phí 2 euro từ 01/11

Từ ngày 01/07/2026, bưu kiện trị giá tới 150 euro gửi tới người mua trong Liên minh châu Âu (EU) từ ngoài khối — bao gồm đơn Temu và Shein — chịu thuế hải quan cố định 3 euro mỗi mặt hàng, tính theo loại sản phẩm chứ không tính theo số lượng. Từ ngày 01/11/2026, cộng thêm phí xử lý 2 euro mỗi mặt hàng. Cả hai khoản đều do bên khai hải quan nộp, thường là nền tảng, người bán hoặc đơn vị vận chuyển, còn các quy định về VAT không đổi.

Bưu kiện đặt vào dịp Singles' Day (thứ Tư, 11/11/2026) và Black Friday (thứ Sáu, 27/11/2026) đều chịu cả hai khoản phí. Bài gốc lưu ý hướng dẫn này phản ánh quy định tính tới tháng 10/2026 và bài được cập nhật ngày 05/11/2026.

2. Cách tính phí: đếm theo loại mặt hàng, không đếm theo số lượng

Một "mặt hàng" ở đây là hàng trong cùng một kiện có cùng mã thuế và mô tả (cùng xuất xứ, nếu có khai) — thực tế là một dòng trên tờ khai hải quan, bất kể số lượng. Theo ví dụ của Ủy ban châu Âu: 5 áo thun là 1 mặt hàng (3 euro), còn 1 áo thun cộng 1 đồng hồ là 2 mặt hàng (6 euro). Từ 01/11, cộng thêm phí xử lý 2 euro mỗi mặt hàng nên hai ví dụ trên thành 5 euro và 10 euro.

Có 3 điểm shop cần nhớ. Thứ nhất, mức 150 euro tính theo từng kiện hàng, tính theo giá hàng hóa, không gồm vận chuyển và bảo hiểm ghi riêng trên hóa đơn. Đơn giao tách riêng hoặc một phần của đơn cũng là các kiện riêng, dù đến cùng một ngày — nghĩa là tách kiện không giúp né phí, mà còn có thể làm phí tăng lên. Thứ hai, phí 2 euro không có trần giá trị và không có ngày kết thúc: phí áp cả với đơn trên 150 euro (vốn chịu thuế suất thường), và không được hoàn lại dù hàng bị trả lại. Thứ ba, tờ khai cho bưu kiện tới 150 euro từ 01/11 phải ghi mã định danh sản phẩm cho từng mặt hàng.

3. Ai trả phí: nền tảng, người bán hoặc đơn vị vận chuyển — không phải người mua khi nhận hàng

Bên khai hải quan là bên chịu cả hai khoản phí. Theo hướng dẫn của Ủy ban châu Âu (bản ngày 05/10/2026), đó trước hết là người bán hoặc nền tảng đã đăng ký IOSS (cơ chế một cửa nhập khẩu VAT); nếu không có IOSS thì là bưu điện hoặc đơn vị chuyển phát dùng quy định đặc biệt về VAT; nếu không nữa thì là đại diện gián tiếp của nhà nhập khẩu. Người tiêu dùng chỉ tự khai trong trường hợp hiếm — khi nước thành viên có hệ thống khai trực tuyến miễn phí và IOSS không được dùng.

Ủy ban châu Âu cũng nói rõ trong phần hỏi đáp ngày 01/07/2026: thuế 3 euro không phải khoản thu từ người mua khi giao hàng, quy định không ấn định giá bán lẻ và áp dụng bất kể nước xuất xứ hay đơn vị vận chuyển. Một số nước thành viên phải dừng phí xử lý quốc gia khi phí của EU có hiệu lực. Nói cách khác, phí này đánh vào chi phí của bên bán và bên vận chuyển — và họ sẽ tính lại vào giá bán, chứ người mua không nhận được một hóa đơn phí riêng khi mở kiện hàng.

4. VAT vẫn như cũ: IOSS thu lúc thanh toán, không IOSS thì thu lúc giao hàng

Với IOSS, VAT cho đơn tới 150 euro được thu tại lúc thanh toán, không còn VAT nhập khẩu khi nhận hàng. Không có IOSS, bưu điện hoặc đơn vị chuyển phát thu VAT nhập khẩu khi giao hàng, hoặc VAT được nộp theo thủ tục nhập khẩu tiêu chuẩn — thủ tục này cũng áp cho đơn trên 150 euro. Hướng dẫn của Ủy ban châu Âu còn cho biết phí 2 euro được cộng vào số tiền tính VAT, khi nhập khẩu hoặc khi người bán IOSS tính phí đó cho người mua lúc thanh toán.

Với shop nhỏ Việt Nam bán sang EU, điểm thực tế rút ra là: kiểm tra xem mình hoặc sàn mình bán qua có đăng ký IOSS không. Có IOSS thì VAT gọn trong giá lúc khách thanh toán; không có IOSS thì khách EU có thể bị thu thêm tiền khi nhận hàng — và đó là lý do phổ biến khiến đơn quốc tế bị hoàn.

5. Vì sao EU làm vậy: 5,9 tỷ mặt hàng giá trị thấp năm 2025, hơn 90% từ Trung Quốc

Theo trang cải cách hải quan của Ủy ban châu Âu, nhập khẩu năm 2025 khoảng 5,9 tỷ mặt hàng giá trị thấp, gấp 4 lần khối lượng năm 2022, trong đó hơn 90% từ Trung Quốc. Kiểm tra năm 2025 đối với mỹ phẩm, thiết bị bảo hộ, thực phẩm bổ sung, đồ chơi và đồ điện tử phát hiện hơn 60% sản phẩm được kiểm tra không đạt chuẩn EU. Đó là lý do EU bỏ mức miễn thuế 150 euro và chuyển sang thu cố định theo mặt hàng: vừa thu thuế, vừa buộc hàng giá trị thấp phải có mã định danh và tờ khai rõ ràng.

Song song với hải quan, EU cũng siết các nền tảng lớn theo Đạo luật Dịch vụ số (DSA). Shein là nền tảng trực tuyến rất lớn từ 26/04/2024, Temu từ 31/05/2024. Ủy ban châu Âu đã phạt Temu 200 triệu euro ngày 28/05/2026 và chấp nhận kế hoạch hành động của Temu ngày 26/10/2026; thủ tục với Shein mở ngày 17/02/2026, chưa có quyết định tính tới 28/10/2026. Bức tranh chung là: hàng giá rẻ từ Trung Quốc vào EU sẽ ngày càng đắt hơn và bị kiểm tra kỹ hơn — không chỉ ở phí hải quan mà cả ở tiêu chuẩn sản phẩm.

6. Shop nhỏ Việt Nam cần làm gì ngay?

Thứ nhất, nếu shop bán sang EU — dù bán trực tiếp hay qua sàn — hãy cộng 5 euro mỗi mặt hàng (3 euro thuế cộng 2 euro phí) vào giá vốn của đơn dưới 150 euro, và kiểm tra lại giá bán trước đợt sale 11/11 và Black Friday 27/11. Đơn đặt vào hai ngày đó đều chịu cả hai khoản phí, nên giảm giá sâu mà không tính phí mới là tự làm lỗ.

Thứ hai, gom đơn theo loại mặt hàng thay vì tách nhiều kiện nhỏ: vì phí tính theo loại mặt hàng trong mỗi kiện, đơn càng nhiều loại thì phí càng cao; tách kiện cũng không giảm phí vì mỗi kiện tính riêng. Shop nên báo trước cho khách EU về thời gian giao hàng có thể chậm hơn do khâu khai hải quan kỹ hơn.

Thứ ba, kể cả shop chỉ bán trong nước, đây vẫn là tín hiệu cần đọc: hàng giá rẻ không đạt chuẩn sẽ bị siết ở thị trường lớn, và các sàn sẽ chuyển chi phí tuân thủ vào giá. Shop nhập hàng Trung Quốc nên chọn nhà cung cấp có giấy tờ, mã sản phẩm và chứng nhận rõ ràng — vì hàng không đạt chuẩn không chỉ bị trả lại, mà còn có thể bị kẹt ở hải quan và làm mất uy tín của shop. Đừng đua giá bằng hàng không rõ nguồn gốc: khi thị trường siết lại, shop có giấy tờ đầy đủ mới là shop còn bán được.